İnternetten satış vergi 2026 rehberinin ilk kuralı şudur: satışın Instagram, pazaryeri veya kişisel web sitesinden yapılması vergisel niteliği değiştirmez. Düzenli, organizasyon içinde ve kazanç amacıyla yürütülen ürün satışı ticari faaliyet olarak değerlendirilebilir.
Arızi satış mı, ticari faaliyet mi?
Kullanılmış kişisel bir eşyayı tek sefer satmak ile düzenli ürün tedarik edip ilan vererek satış yapmak aynı değildir. Devamlılık, organizasyon, çeşitlilik, stok bulundurma ve reklam faaliyeti ticari kazanç göstergeleridir.
Üretim yapan, sipariş toplayan veya düzenli kargo çıkışı bulunan kişi mükellefiyet gerekliliğini faaliyete başlamadan değerlendirmelidir.
Temel yükümlülükler
- İşe başlama ve vergi mükellefiyeti
- Doğru belge: e-Fatura veya e-Arşiv Fatura
- KDV ve gelir/kurumlar vergisi
- Stok ve maliyet kayıtları
- Pazaryeri komisyon ve hizmet faturaları
- Banka, sanal POS ve kapıda ödeme mutabakatı
- İade, iptal ve kargo farklarının kaydı
Pazaryeri mutabakatı
| Tutar | Muhasebe karşılığı |
|---|---|
| Brüt satış | Müşteriye düzenlenen fatura |
| Pazaryeri komisyonu | Hizmet faturası/gider |
| Kargo kesintisi | Sözleşme ve fatura kontrolü |
| İade | Satış iadesi ve ödeme geri dönüşü |
| Net banka transferi | Brüt satış eksi kesintiler |
Örnek
Bir satıcının pazaryeri panelinde 100 bin TL brüt satışı, 14 bin TL komisyon ve 6 bin TL iadesi varsa banka hesabına 80 bin TL gelebilir. Muhasebeye yalnızca 80 bin TL satış yazmak hatalıdır. Müşteri faturaları brüt satış üzerinden, komisyon ve iade ayrı kaydedilmelidir.
KDV matrahı ve stok çıkışı da brüt işlem belgeleriyle eşleşmelidir.
Evden satış yapanlar
Evde üretilen ürünlerde esnaf muaflığı veya diğer istisnalar şartlara bağlı olabilir. Ürün türü, üretim biçimi, satış kanalı, çalışan kullanımı ve hasılat sınırları birlikte değerlendirilmelidir.
İstisna şartı varsa dahi banka hesabı, belge ve sınır takibi yapılmalıdır.
Sık yapılan hatalar
- Pazaryerinin fatura düzenlediğini sanmak
- Net banka tutarını satış kabul etmek
- İade edilen ürünü stokta geri almamak
- Kişisel ve ticari banka hesabını karıştırmak
- Sosyal medya satışının vergiden muaf olduğunu düşünmek
Uygulamada Kontrolün Sahibi Kim Olmalı?
E-ticaret operasyonunda sipariş, fatura, kargo ve banka verisi aynı işlem numarasıyla izlenirse ay sonu farkları hızla bulunur. Bu bağlantı kurulmadığında iade ve komisyonlar satıştan yanlış düşülebilir.
İşlem; hazırlayan, kontrol eden ve onaylayan olmak üzere mümkünse üç ayrı sorumlulukla yürütülmelidir. Küçük işletmede aynı kişi birden fazla görevi üstlenebilir; buna rağmen kontrol tarihi ve dayanak belge yazılı bırakılmalıdır. Böylece işlem personelin hafızasına bağlı kalmaz.
Dosyada bulunması gereken kanıtlar
- Sipariş numarası
- Fatura numarası
- Kargo takip kodu
- Pazaryeri kesintisi
- Banka transferi
Yönetim Raporuna Nasıl Taşınmalı?
Yönetim raporunda sadece işlemin tamamlanıp tamamlanmadığı değil; toplam tutar, kalan risk, yaklaşan son tarih ve sorumlu kişi gösterilmelidir. Kritik fark varsa bunun nakit, vergi, SGK veya hukuki etkisi bir cümleyle açıklanmalıdır.
İlgili resmî kaynakların kontrol tarihi rapora eklenmeli ve mevzuat değişikliği halinde prosedür, yazılım parametresi ve çalışan bilgilendirmesi birlikte güncellenmelidir. Otomatik hesap veya portal sonucu, uzman değerlendirmesinin yerine geçmemelidir.
Vergi Riskini Azaltan Belgelendirme Yaklaşımı
Vergi uygulamasında iyi niyet tek başına yeterli değildir; işlemin ticari nedeni, sözleşmesi, faturası, banka hareketi ve muhasebe kaydı birbirini desteklemelidir. Özellikle istisna ve taksitlendirme gibi avantajlı uygulamalarda şartların sağlandığını gösteren dosya işlemden önce hazırlanmalıdır.
Dönem sonunda yalnızca beyanname kontrolü değil, matrahı oluşturan ana liste ve yardımcı hesaplar da gözden geçirilmelidir. Böylece yanlış kayıt, eksik belge veya süre riski beyan sonrasında değil öncesinde bulunur.
Sık Sorulan Sorular
Instagram’dan satış yapan herkes şirket kurmalı mı?
Faaliyetin devamlılığı ve ticari niteliğine göre mükellefiyet gerekir; istisnalar şart bazında incelenir.
Pazaryeri müşteri faturasını keser mi?
Genellikle satıcı kendi satış faturasından sorumludur; pazaryeri sözleşmesi ve belge akışı kontrol edilmelidir.
Komisyon satıştan düşülerek mi kaydedilir?
Hayır. Brüt satış ve komisyon gideri ayrı izlenmelidir.
Kapıda ödeme nasıl muhasebeleştirilir?
Kargo veya ödeme kuruluşu tahsilatı, müşteri faturası ve banka transferi birlikte mutabık hale getirilmelidir.
Resmî Kaynaklar ve Dayanaklar
Son mevzuat kontrolü: 12 Temmuz 2026
